اعتبارسنجی الگوی سواد دیجیتالی مبتنی بر استفاده بهینه از شبکه‌های اجتماعی خارجی با تأکید بر چالش‌های فرهنگی و شناختی

سید مجتبی موسوی مطلق; نرگس عطریان; رسول  عسگرپور; مهرزاد  شاه علی; عباس زمانی

نویسندگان

سید مجتبی موسوی مطلق گروه مدیریت، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران. نویسنده https://orcid.org/0009-0004-9697-3444
نرگس عطریان گروه مدیریت، واحد شاهین شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهین شهر، ایران. https://orcid.org/0000-0003-2291-5335
رسول عسگرپور گروه مدیریت، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران. نویسنده https://orcid.org/0000-0002-6711-6804
مهرزاد شاه علی گروه مدیریت و برنامه‌ریزی فرهنگی، واحد شاهین شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهین شهر، ایران. نویسنده https://orcid.org/0000-0001-8336-9089
عباس زمانی گروه مدیریت، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران. نویسنده https://orcid.org/0000-0001-9101-3306

کلمات کلیدی:

سواد دیجیتالی، شبکه‌های اجتماعی خارجی، استفاده بهینه، چالش‌های فرهنگی، چالش‌های شناختی، مدل‌سازی معادلات ساختاری

چکیده

هدف پژوهش حاضر اعتبارسنجی الگوی سواد دیجیتالی مبتنی بر استفاده بهینه از شبکه‌های اجتماعی خارجی با تأکید بر چالش‌های فرهنگی و شناختی در میان دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد نجف‌آباد بود. پژوهش حاضر از نظر هدف توسعه‌ای–کاربردی، از نظر روش کمی و از نوع توصیفی–همبستگی و مقطعی بود. جامعه آماری شامل دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد نجف‌آباد بود و 400 نفر در پژوهش مشارکت کردند. ابزار گردآوری داده‌ها پرسشنامه محقق‌ساخته 83 گویه‌ای شامل 51 گویه سواد دیجیتالی، 14 گویه پیامدهای استفاده بهینه از شبکه‌های اجتماعی خارجی، 12 گویه چالش‌های فرهنگی و 6 گویه چالش‌های شناختی بود. روایی صوری و محتوایی ابزار با نظر متخصصان و شاخص‌های CVR و CVI بررسی شد و پایایی با آلفای کرونباخ تأیید گردید. داده‌ها با استفاده از SPSS و SmartPLS 3 و از طریق ارزیابی مدل اندازه‌گیری و مدل ساختاری تحلیل شدند. نتایج نشان داد پایایی ترکیبی سازه‌ها بین 0.934 تا 0.982 و میانگین واریانس استخراج‌شده بین 0.521 تا 0.701 قرار داشت. مقادیر HTMT کمتر از 0.90 بود و روایی واگرا تأیید شد. مقدار R² برای پیامدهای استفاده بهینه از شبکه‌های اجتماعی خارجی برابر با 0.787 و Q²_predict برابر با 0.764 بود. سواد دیجیتالی اثر مثبت و معناداری بر پیامدهای استفاده بهینه داشت (β=0.768, t=3.619, p<0.001)، در حالی که چالش‌های فرهنگی (β=-0.392, t=3.148, p<0.001) و چالش‌های شناختی (β=-0.299, t=2.512, p<0.001) اثر منفی و معناداری نشان دادند. الگوی پیشنهادی از روایی، پایایی، قدرت تبیین و توان پیش‌بینی مطلوبی برخوردار بود و نشان داد ارتقای سواد دیجیتالی و کاهش چالش‌های فرهنگی و شناختی می‌تواند نقش مهمی در بهبود استفاده بهینه از شبکه‌های اجتماعی خارجی در میان دانشجویان داشته باشد.

دانلودها

دسترسی به دانلود اطلاعات مقدور نیست.

مراجع

Bhatia, K. V., Pathak‐Shelat, M., Sinha, S., & Mishra, T. (2024). Global Influencers’ Content Creation Strategies: Negotiating With Platform Affordances to Practice Vernacular Creativity. Media Culture & Society, 47(1), 130-153. https://doi.org/10.1177/01634437241276408

Dallocchio, M., Lambri, M., Sironi, E., & Teti, E. (2024). The Role of Digitalization in Cross-Border E-Commerce Performance of Italian SMEs. Sustainability, 16(2), 508. https://doi.org/10.3390/su16020508

Fiaz, H. (2024). Creative Industry Strategies in a Globalized and Digitized Media Landscape: The South Korean Blueprint. https://doi.org/10.5772/intechopen.112902

Hu, S., Ji, F., Song, J., & Akram, U. (2025). Facilitating or Disrupting: Understanding the Impacts of Social Media Usage on International Students' Cross‐cultural Psychology and Cross‐cultural Adjustment. British Educational Research Journal, 52(1), 253-290. https://doi.org/10.1002/berj.70005

Kishnani, N., & Sharma, V. (2024). Travel Motivation Among Millennials- Role of Social Media on Tourism in Madhya Pradesh. Sdmimd Journal of Management, 93-108. https://doi.org/10.18311/sdmimd/2024/36424

Lee, K. H., & Yen, C.-L. (2024). Segmenting Social Media Users in International Tourism: Insights Integrated From Multi‐homing Theory and International Visitor Survey Data. International Journal of Tourism Research, 26(4). https://doi.org/10.1002/jtr.2693

Liu, H., & Zheng, S. (2025). Adapting to Crisis: Social Media Behavior and Strategic Shifts of Chinese Cinema Chains During COVID-19. Sage Open, 15(3). https://doi.org/10.1177/21582440251363720

Meyer, K. E., Li, J., Brouthers, K. D., & Jean, R. J. (2023). International Business in the Digital Age: Global Strategies in a World of National Institutions. Journal of International Business Studies, 54(4), 577-598. https://doi.org/10.1057/s41267-023-00618-x

Min, X., & Shapii, A. (2025). Exploring the Cross-Cultural Communication Challenges of Foreign Students in China: The Mediating Effects of Social Media Interaction and Psychological Resilience. Frontiers in psychology, 16. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2025.1560298

Nadányiová, M., & Šujanská, L. (2023). The Impact of Influencer Marketing on the Decision-Making Process of Generation Z. Economics and Culture, 20(1), 68-76. https://doi.org/10.2478/jec-2023-0006

Nazir, F. (2023). Destination Branding Through Social Media: Juxtaposition of Foreign Influencer’s Narratives and State’s Presentation on the Event of Pakistan Tourism Summit 2019. Qualitative Market Research an International Journal, 26(4), 428-448. https://doi.org/10.1108/qmr-03-2022-0048

Olivieri, M., & Testa, G. (2024). Social Media Platforms Use in Startups’ International Marketing Strategies: A Multiple Case Study. International Marketing Review, 41(5), 1074-1101. https://doi.org/10.1108/imr-09-2023-0222

Rocha, Â. d., Fonseca, L. N. d., & Kogut, C. S. (2024). Small Firm Internationalization Using Digital Platforms: An Assessment and Future Research Directions. International Marketing Review, 41(5), 981-1015. https://doi.org/10.1108/imr-10-2023-0280

Taheri-Zangeneh, M., & Rezaeian, A. (2025). The Divergent Effects of Domestic and Foreign Social Media on the National Identity of Iranian Youth. Communication Studies, 32(1), 67-92.

Tk, S. (2024). Factors Influencing Consumer Adoption of on-Demand Social Media Platforms. https://doi.org/10.21203/rs.3.rs-5101050/v1

Tseung, Y. W., Xie, B., & Peng, Z. (2024). "Virtual Parallel Societies"—A Study on the Differences in Mobile Application Usage Between Hong Kong and Mainland Chinese Adolescents. Journal of Modern Educational Research, 3, 17. https://doi.org/10.53964/jmer.2024017

Wang-Hai, T., & Lin, B. (2025). State Interests, Global Platforms: How Chinese Journalists Use American Platforms at Work. Social Media + Society, 11(4). https://doi.org/10.1177/20563051251378989

Yan, W. (2025). Information Management of Social Media Refugees' Migration. Journal of Global Information Management, 33(1), 1-28. https://doi.org/10.4018/jgim.396226

Zhang, X., & Forteza, F. R. (2024). Social Media as a Tool for Informal Spanish Learning: A Phenomenological Study of Chinese Students' Behavior in Spain. https://doi.org/10.20944/preprints202406.0442.v1