شناسایی عوامل مؤثر در مدیریت احساسات هواداران فوتبال

چکیده

هدف پژوهش حاضر شناسایی و اولویت‌بندی عوامل مؤثر در مدیریت احساسات هواداران فوتبال با تأکید بر ابعاد لذت، مهرورزی، شگفتی مثبت و ناخشنودی بود. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر روش اجرا توصیفی، پیمایشی و میدانی بود. جامعه آماری شامل مدیران، اعضای هیئت‌مدیره و کارشناسان باشگاه‌های ورزشی و نیز رؤسا و اعضای کانون‌های هواداران باشگاه‌های لیگ برتر فوتبال بود که 137 نفر از آنان به روش نمونه‌گیری در دسترس در پژوهش شرکت کردند. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه محقق‌ساخته 26 گویه‌ای شامل چهار مؤلفه لذت، مهرورزی، شگفتی مثبت و ناخشنودی جمع‌آوری شد. روایی همگرای ابزار با استفاده از میانگین واریانس استخراج‌شده و پایایی مرکب و پایایی آن با ضریب آلفای کرونباخ بررسی و تأیید شد. برای تحلیل داده‌ها از آزمون کولموگروف–اسمیرنوف، شاخص KMO، آزمون کرویت بارتلت، تحلیل عاملی اکتشافی، تحلیل عاملی تأییدی و آزمون فریدمن استفاده شد. مقادیر KMO برای مؤلفه‌های لذت، مهرورزی، شگفتی مثبت و ناخشنودی به‌ترتیب 0.832، 0.797، 0.791 و 0.795 بود و آزمون بارتلت برای همه مؤلفه‌ها معنادار شد. بارهای عاملی تمامی 26 گویه بیشتر از 0.50 بود و ساختار چهارعاملی ابزار تأیید شد. آزمون فریدمن تفاوت معناداری میان چهار عامل نشان داد (آماره=121.23، 0.01=p). لذت با میانگین 4.39 در رتبه نخست، مهرورزی با میانگین 4.15 در رتبه دوم، شگفتی مثبت با میانگین 4.03 در رتبه سوم و ناخشنودی با میانگین 3.76 در رتبه چهارم قرار گرفت. یافته‌ها نشان داد مدیریت احساسات هواداران فوتبال فرایندی چندبعدی است و باشگاه‌ها باید با اولویت دادن به ایجاد لذت، تقویت مهرورزی، خلق شگفتی مثبت و کنترل ناخشنودی، راهبردی منسجم برای توسعه روابط پایدار و اثربخش با هواداران تدوین کنند.