توسعه فردی و تحول سازمانی در دست انتشار 2026 10 26 Identifying and Ranking the Factors Affecting Human Resource Governance in Banking شناسایی و رتبه بندی عوامل موثر بر حکمرانی منابع انسانی در بانکداری FA علی بختیاری دانشجوی دکتری گروه مدیریت دولتی، واحد فیروزکوه، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروزکوه، ایران فرشاد حاج علیان استادیار گروه مدیریت دولتی، واحد فیروزکوه، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروزکوه، ایران منصوره مرادی حقیقی استادیار گروه مدیریت دولتی، واحد فیروزکوه، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروزکوه، ایران Journal Article <p>This study aimed to identify, explain, and prioritize the factors affecting human resource governance and to develop a comprehensive prioritized framework for the Iranian banking system. This applied study employed an exploratory sequential mixed-methods design comprising qualitative and quantitative phases. The study population consisted of experts in management, human resources, and banking, from whom 15 participants were selected through judgmental purposive and snowball sampling. In the qualitative phase, data were collected through semi-structured interviews and analyzed using thematic analysis in MAXQDA. In the quantitative phase, the identified themes were incorporated into a pairwise-comparison questionnaire administered to the same expert panel. The Analytic Hierarchy Process (AHP), geometric aggregation of expert judgments, eigenvector calculations, and consistency-ratio assessment were used to determine the relative weights and priorities of the identified dimensions. AHP results indicated that strategic and governance foundations of human resources ranked first with a weight of 0.134. Macro-level development and system integration frameworks ranked second (0.119), followed by career advancement and promotion mechanisms (0.114). Competency-based appointment and placement (0.105) and management continuity and development of managerial reserves (0.097) occupied the subsequent positions. Conversely, transparency, trust, and decision-making discipline (0.031), professional well-being and quality of working life (0.028), governance monitoring, control, and grievance handling (0.020), and organizational outputs and professional identity (approximately 0.019) received the lowest relative weights. Consistency ratios for the pairwise-comparison matrices remained below the acceptable threshold of 0.10, supporting the coherence and reliability of expert judgments. Effective human resource governance in banking primarily depends on strengthening the strategic position of human resources, integrating policies and processes, institutionalizing merit-based practices, and establishing transparent career-development mechanisms. The resulting framework can therefore provide an operational basis for shifting from administrative human resource management toward strategic human capital governance across the banking network.</p> <p>هدف این پژوهش، شناسایی، تبیین و رتبه‌بندی عوامل مؤثر بر حکمرانی منابع انسانی و ارائه الگویی جامع و اولویت‌بندی‌شده برای نظام بانکی ایران بود. پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر رویکرد، آمیخته اکتشافی با توالی کیفی–کمی بود. جامعه پژوهش را خبرگان مدیریت، منابع انسانی و صنعت بانکداری تشکیل دادند که 15 نفر با استفاده از نمونه‌گیری هدفمند قضاوتی و گلوله‌برفی انتخاب شدند. در مرحله کیفی، داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته گردآوری و با روش تحلیل مضمون و نرم‌افزار MAXQDA تحلیل شدند. در مرحله کمی، مضامین شناسایی‌شده در قالب پرسشنامه مقایسات زوجی در اختیار همان خبرگان قرار گرفت و با استفاده از فرایند تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP)، میانگین هندسی قضاوت‌ها، محاسبه بردار ویژه و بررسی نرخ ناسازگاری، وزن و اولویت عوامل تعیین شد. نتایج AHP نشان داد بنیان‌های راهبردی و حاکمیتی منابع انسانی با وزن 0.134 بالاترین اولویت را به خود اختصاص داد. چارچوب‌های کلان توسعه و یکپارچگی نظام با وزن 0.119 و پیشرفت شغلی و سازوکارهای ارتقا با وزن 0.114 در رتبه‌های دوم و سوم قرار گرفتند. استقرار شایستگی در انتصاب و جایابی با وزن 0.105 و تداوم مدیریت و پرورش ذخیره‌های مدیریتی با وزن 0.097 نیز در اولویت‌های بعدی بودند. در مقابل، شفافیت، اعتماد و انتظام تصمیم‌گیری (0.031)، سلامت حرفه‌ای و کیفیت زیست کاری (0.028)، پایش، کنترل و رسیدگی در حکمرانی (0.020) و برون‌دادهای سازمانی و هویت حرفه‌ای (حدود 0.019) کمترین وزن را کسب کردند. نرخ ناسازگاری مقایسات در محدوده قابل قبول و کمتر از 0.10 قرار داشت. حکمرانی اثربخش منابع انسانی در بانکداری بیش از هر چیز مستلزم ارتقای جایگاه راهبردی منابع انسانی، یکپارچگی سیاست‌ها و فرایندها، شایسته‌سالاری و طراحی مسیرهای روشن پیشرفت شغلی است؛ ازاین‌رو، الگوی حاصل می‌تواند چارچوبی کاربردی برای گذار از مدیریت اداری منابع انسانی به حکمرانی راهبردی سرمایه انسانی در شبکه بانکی فراهم سازد.</p>