توسعه فردی و تحول سازمانی 3092-6491 4 پیاپی 12 1405 04 01 Identification of Dimensions, Components, and Indicators of Social Responsibility among Faculty Members of Farhangian University شناسایی ابعاد، مؤلفه‌ها و شاخص‌های مسئولیت‌پذیری اجتماعی اعضای هیئت‌علمی دانشگاه فرهنگیان 1 14 FA مژگان واحدی گروه مدیریت آموزشی، واحد تهران غرب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. پریناز بنیسی گروه مدیریت آموزشی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. آزیتا جویباری گروه مدیریت آموزشی، واحد تهران غرب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. Journal Article 1404/06/08 <p>The study aimed to identify the dimensions, components, and indicators of social responsibility among faculty members of Farhangian University. This applied research employed a qualitative descriptive design using thematic analysis. Data were collected through a systematic literature review (meta-synthesis) and semi-structured interviews with 19 experts selected through purposive sampling until theoretical saturation. The analysis was conducted using open, axial, and selective coding with MAXQDA-V18, and the Delphi technique was used to validate the identified indicators in the second qualitative phase. The results revealed two major dimensions of social responsibility: synergy-oriented activities and awareness enhancement. Synergy-oriented activities comprised community commitment and volunteer engagement, while awareness enhancement included promoting social awareness, professional responsibility, and community interaction. Overall, three constructs, six dimensions, fourteen components, and sixty-six indicators were identified, underscoring the multidimensional nature of faculty social responsibility. The findings highlight the crucial role of faculty members in enhancing the university’s social responsibility. Strengthening synergy-based activities, raising social awareness, and fostering community engagement can improve educational quality and increase the university’s contribution to addressing social challenges. The extracted framework provides a foundation for designing managerial strategies and educational policies to enhance faculty social responsibility.</p> <p>این پژوهش باهدف شناسایی دقیق ابعاد، مؤلفه‌ها و شاخص‌های مسئولیت‌پذیری اجتماعی اعضای هیئت‌علمی دانشگاه فرهنگیان انجام شد. این پژوهش ازنظر هدف کاربردی و ازنظر ماهیت یک مطالعه کیفی با روش تحلیل مضمون بود. داده‌ها از طریق مرور نظام‌مند منابع (فراترکیب) و انجام مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۱۹ خبره منتخب به‌صورت نمونه‌گیری هدفمند و بر اساس اشباع نظری گردآوری شد. تحلیل داده‌ها با به‌کارگیری کدگذاری باز، محوری و گزینشی و با کمک نرم‌افزار MAXQDA-V18 انجام گرفت و در بخش دلفی نیز از کاربرگ دلفی برای تأیید مؤلفه‌ها استفاده شد. نتایج نشان داد مسئولیت‌پذیری اجتماعی اعضای هیئت‌علمی شامل دو بعد اصلی فعالیت‌های هم‌افزایی و ارتقای آگاهی است. فعالیت‌های هم‌افزایی شامل مؤلفه‌های تعهد به جامعه و فعالیت‌های داوطلبانه و بعد ارتقای آگاهی شامل ترویج آگاهی اجتماعی، مسئولیت‌پذیری حرفه‌ای و تعامل با جامعه می‌باشد. درمجموع سه سازه، شش بعد، چهارده مؤلفه و ۶۶ شاخص شناسایی شد که بیانگر گستردگی و عمق ابعاد مسئولیت‌پذیری اجتماعی در میان اعضای هیئت‌علمی است. یافته‌ها اهمیت نقش اعضای هیئت‌علمی در ارتقای مسئولیت اجتماعی دانشگاه را نشان می‌دهد و تأکید می‌کند که تقویت فعالیت‌های هم‌افزایی، ترویج آگاهی اجتماعی و تعامل سازنده با جامعه می‌تواند به بهبود کیفیت آموزشی و افزایش نقش دانشگاه در حل مسائل اجتماعی منجر شود. این الگو می‌تواند مبنایی برای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی آموزشی و طراحی مداخلات مدیریتی مؤثر در دانشگاه فرهنگیان باشد.</p> https://journalpdot.com/index.php/jpdot/article/download/277/197